Santorini vulkaan uit winterslaap
De Santorini vulkaan barstte de laatste keer uit in 1950. Sindsdien bleef het vrij rustig op het pittoreske Griekse eiland Thera in de Egeïsche Zee. Maar nu, 60 jaar later, vult de caldera – een grote komvormige krater gevormd door vulkanische activiteit - van Santorini zich opnieuw met magma. De caldera komt uit zijn winterslaap en vervormt zich sinds januari 2011 met nooit eerder opgemeten verschillen. Volgens Andrew Newman, een expert geofysica bij het Georgia Institute of Technology, bewoog het noordelijk gedeelte van het eiland zich al tussen de 5 en 9 centimeter.
Sinds 2006 heeft Newman 20 GPS-systemen op Santorini geïnstalleerd. Na een rust van 60 jaar heeft een reeks van kleinere aardbevingen er voor gezorgd dat de caldera zich beweegt en zich vult met magma. Ondertussen is de caldera van Santorini al met circa 14 miljoen kubieke meter aangedikt. Newman, professor bij de School of Earth and Atmospheric Sciences, deelt zijn bevindingen via het vakblad Geophysical Research Letters.
Newman weet niet wat hij ervan moet denken. Hij weet niet of er dreigend gevaar is voor een uitbarsting, omdat er weinig of geen voorgaande observaties van dit soort activiteiten beschikbaar zijn. Gelijkaardige caldera’s, om het even waar op onze planeet, hebben dit soort van activiteiten vertoond, zonder dat het tot een uitbarsting is gekomen. Maar Santorini werd al eerder getroffen door verschikkende aardbevingen en vulkaanuitbarstingen. En het lijstje is tamelijk lang: 1645 en 46 voor Christus en 726, 1570, 1707, 1866, 1925, 1939, 1950 en 1956.
Als de Santorini vulkaan uitbarst, dan kan dat te vergelijken zijn met de uitbarsting van 1570. Als de uitbarsting onder water plaatsvindt, dan kunnen er in de caldera tsunami’s ontstaan die de boten en cruiseschepen kunnen bedreigen. (Met 50.000 toeristen per dag liggen er gemiddeld minimum 5 cruisschepen aangemeerd in de caldera van Santorini.) Landverschuivingen en bevingen vormen dan weer een bedreiging voor de huizen, bewoners en bezoekers van Santorini.
Santorini staat in de geschiedenisboeken gekenmerkt als een van de grootste vulkanische uitbarstingen in de menselijke geschiedenis. De mega-uitbarsting in de Minoïsche tijd heeft zich volgens dendrochronologisch onderzoek ergens voorgedaan tussen 1627 en 1600 voor Christus. Bij die uitbarsting werd zoveel lava uitgespuwd dat de oude stad Akrotiri onder 50 meter puimsteen verdween. Volgens schattingen was de explosie van Santorini zelfs veel sterker dan die van de Krakatau in 1883. Van het eiland Santorini, dat oorspronkelijk een bijna ronde schijf vormde met een 1200 meter hoge centrale vulkaan, bleven nog amper twee randsikkels over.
Thomas Renneboog | 23-03-2012 | 07:51
Short URL: http://sp00kje.nl/?p=11433
Posted by